KNAW

Ga direct naar de inhoud
Ga direct naar de site navigatie
Ga direct naar zoeken

Nummer 6

Demos, bulletin over bevolking en samenleving, jaargang 31, nummer 6, juni 2015

Inhoud:
    • Geboortedaling in Rwanda: voorbeeld voor Sub-Saharisch Afrika?
    • Doorstuderen biedt bescherming op de arbeidsmarkt; een terugblik op de carrière van oudere werknemers
    • Terugkeer van Joden naar Israël
    • Column - Europa is nog geen Luxemburg

[PDF volledig nummer]

  Demos

 

GEBOORTEDALING IN RWANDA: VOORBEELD VOOR SUB-SAHARISCH AFRIKA?


 

DIEUDONNÉ MUHOZA, ANNELET BROEKHUIS & PIETER HOOIMEIJER

De geboortedaling in Rwanda in de afgelopen tien jaar is fors te noemen. Van gemiddeld ruim 6 kinderen per vrouw naar 4,5 is een aanzienlijke stap die om een verklaring roept. In welke mate zijn economische en sociale factoren van belang geweest in deze daling en welke rol heeft de overheid hierbij gespeeld? Met voorzichtig optimisme kijken de auteurs naar de toekomst waarin deze daling volgens hen zal voortzetten.

[PDF volledig artikel]


 

DOORSTUDEREN BIEDT BESCHERMING OP DE ARBEIDSMARKT


 

MARK VISSER, MAURICE GESTHUIZEN, GERBERT KRAAYKAMP
& MAARTEN H.J. WOLBERS

Een terugblik op de carrière van oudere werknemers

Het verhogen van de arbeidsparticipatie van ouderen staat hoog op de politieke agenda. Is langer doorwerken echter ook haalbaar voor kwetsbare groepen op de arbeidsmarkt? Vooral lager opgeleide ouderen lopen het risico om arbeidsongeschikt of werkloos te raken. Doorstuderen zoals via een postacademische opleiding lijkt oudere werknemers tegen onvrijwillige uittreding te beschermen.

[PDF volledig artikel]


 

TERUGKEER VAN JODEN NAAR ISRAËL


 

HARRY VAN DALEN

De recente oproep van de Israëlische premier Netanyahu aan alle Joden in de wereld om naar Israël te komen roept de vraag op hoe het staat met de Joodse diaspora. Hoe omvangrijk is die diaspora en hoe heeft de Israëlische wet op de terugkeer van verspreide Joden naar Israël tot nu toe uitgewerkt?

[PDF volledig artikel]


 

COLUMN - TWEEDE DEMOGRAFISCH DIVIDEND LONKT


 

NICO VAN NIMWEGEN

Demografische veranderingen gaan soms gepaard met onvoorziene meevallers. Maar je moet er als samenleving wel op tijd bij zijn om van deze meevallers te kunnen profiteren. Het bekendste voorbeeld van zo’n demografische meevaller is het demografische dividend. Kort gezegd komt dat er op neer dat in een jonge bevolking het arbeidsaanbod sneller groeit dan het aantal mensen dat afhankelijk is van de werkende bevolking: de afhankelijkheidsgraad is relatief laag en dat kan enkele decennia duren.
Dit dividend lonkt vooral in veel ontwikkelingslanden, en in het verleden ook bij ons in de westerse wereld, maar het is dan wel nodig dat het arbeidsaanbod ook daadwerkelijk wordt ingezet. Lukt dat, dan komt er geld vrij dat in economische ontwikkeling en welzijn kan worden geïnvesteerd. Het dividend raakt op als de beroepsbevolking door een dalend kindertal langzamer gaat groeien en er door de stijgende levensverwachting steeds meer ouderen komen. In veel scenario’s wordt dan het doembeeld van ‘de vergrijzing’ in sombere tinten geschetst. Langzamerhand wordt het echter duidelijk dat er een tweede demografisch dividend lonkt, dat van de gezonde actieve oudere. De bekende Amerikaanse demografen Andrew Mason en Ronald Lee signaleerden dit tweede dividend als een van de eersten. Een oudere bevolking die ook nog het vooruitzicht heeft om heel veel jaren actief en in goede gezondheid door te brengen, heeft volgens hen een sterke drijfveer om kapitaal te vergaren dat nuttig kan worden geïnvesteerd en zo bijdraagt aan economische ontwikkeling en individuele voorspoed (denk bijvoorbeeld aan onze pensioenreserves).
Het tweede demografische dividend heeft, denk ik, ook nog een andere kant: de maatschappelijke bijdrage die actieve ouderen ook na hun vertrek van de arbeidsmarkt blijven leveren, bijvoorbeeld in vrijwilligerswerk, mantelzorg en ondersteuning binnen families. Ook dat vertegenwoordigt een economische waarde, die het tweede demografische dividend waardevoller maakt. Blijven investeren in mensen met betere kwalificaties en gezondheid maakt deze opbrengst alleen maar groter. Ook de Wereld Bank kwam onlangs tot deze conclusie.

Nico van Nimwegen is Honorary Fellow van het NIDI.

[PDF volledig nummer]

Kruimelpad:
  1. Home
  2. DEMOS
  3. Jaargang 2015


Ga terug naar de bovenkant van deze pagina
Ga terug naar de inhoud
Ga terug naar de site navigatie
Ga terug naar zoeken