KNAW

Ga direct naar de inhoud
Ga direct naar de site navigatie
Ga direct naar zoeken

Intrekken financiering desastreus voor bevolkingsonderzoek

Pagina-navigatie:
21 juni 2013

Onderzoek naar bevolkingsvraagstukken is onmisbaar voor de Nederlandse maatschappij. Nederland kent sinds 1970 een topinstituut – het NIDI, een integraal onderdeel van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen KNAW – waarin al het wetenschappelijke onderzoek op dit gebied plaatsvindt. In de bezuinigingsvoornemens van het ministerie van OCW wordt juist dat instituut wegbezuinigd.

Waarom is demografisch onderzoek onmisbaar?
Voor de vorming van beleid op lange termijn is het essentieel te weten hoe de samenstelling van de Nederlandse bevolking zich gaat ontwikkelen. Zet de vergrijzing door? Hoe oud zullen we worden in de toekomst? Is regionale bevolkingskrimp onvermijdelijk? Er is onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek nodig, bijvoorbeeld om bestaande bevolkingsprognoses – die ten grondslag liggen aan vrijwel alle financiële ramingen - te verbeteren of nieuwe thema’s op de agenda te zetten. Ook wanneer het onderwerp heel gevoelig of specifiek is, zoals het onderzoek ten behoeve van de verdeling van tegoeden aan Joodse en Indische Nederlanders, wordt de expertise van het NIDI ingeroepen.

Bezuiniging NIDI in strijd met Regeerakkoord
Het is juridisch en praktisch een misvatting dat het NIDI subsidie zou ontvangen. De minister baseert deze bezuiniging op deze misvatting. In 2003 is het NIDI volledig onderdeel geworden van de KNAW. Ook de financiering van het ministerie loopt, weliswaar geoormerkt voor bevolkingsonderzoek, via de lumpsum (rijksbijdrage) aan de KNAW. Volgens de brief van de minister wordt op de lumpsum van instellingen niet gekort. Het is dan ook opmerkelijk dat in de brief van 30 mei 2013 de subsidie aan het NIDI wordt beëindigd. Uit ingewonnen juridisch advies is bovendien gebleken dat de rijksbijdrage aan de KNAW, waar de geoormerkte gelden voor bevolkingsonderzoek onderdeel van uitmaken, niet aan te merken is als subsidie in de zin van de Algemene wet bestuursrecht.

In het regeerakkoord hebben de VVD en PvdA bovendien afgesproken dat er structureel 100 miljoen Euro extra beschikbaar komt voor versterking van fundamenteel onderzoek, vooral om de internationale positie van Nederland te versterken in het binnenhalen van middelen uit het Europese onderzoeksprogramma Horizon 2020. Eén van de zes hoofdthema’s van Horizon 2020 is demografie. Door te bezuinigen op het NIDI wordt het onmogelijk om middelen uit dit grote programma voor demografisch onderzoek te genereren, terwijl uit onderzoek van de KNAW juist blijkt dat het NIDI van alle KNAW-instituten het meest succesvol is in het genereren van extra Europese middelen. Dit bevestigt de aanbevelingen van de AWT om buitenuniversitaire kennisinstituten te gebruiken in de kennisinfrastructuur.

Versnippering versus synergie
Het NIDI is opgericht om kennis en kunde van verschillende universiteiten en disciplines over demografisch onderzoek te bundelen en te verspreiden in Nederland. Demografie is een kleine discipline en daarom is bundeling essentieel om efficiëntie en synergie te bewerkstelligen. Daarmee is een internationaal toongevend instituut opgebouwd. Het argument van het ministerie dat universiteiten en planbureaus de taak van het NIDI over kunnen nemen is onjuist omdat er daardoor weer versnippering ontstaat van kennis en heel veel expertise en efficiëntie verloren gaan. Als internationaal topinstituut is het NIDI in staat geld te genereren uit bijvoorbeeld Europese fondsen; het gaat hier om niet minder dan 12 miljoen Euro in de afgelopen zes jaar. Dat is voor individuele onderzoekers bij universiteiten vrijwel onmogelijk. Behoudt u daarom de kennis, kunde en synergie waar het NIDI voor staat zodat onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek naar bevolkingsvraagstukken mogelijk blijft in Nederland.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met:

Leo van Wissen, directeur NIDI op 070- 3565 226



Ga terug naar de bovenkant van deze pagina
Ga terug naar de inhoud
Ga terug naar de site navigatie
Ga terug naar zoeken